/
Fundamentals of Semiotics and Linguistics
Save to my account
Sign up
Fundamentals of Semiotics and Linguistics
Fundamentals of Semiotics and Linguistics
Study
1
Question
Düzanlam (literal meaning) nedir?
Answer
Düzanlam, bir sözcüğün mantıksal, değişmez ve nesnel anlamıdır.
2
Question
John Locke'un göstergeleri çözümleme biçimine verdiği ad neydi?
Answer
John Locke, göstergeleri çözümleme biçimini 'Semeiotike' olarak adlandırmıştır.
3
Question
Charles Sanders Peirce, göstergeler biliminde hangi terimi kullanmıştır?
Answer
Charles Sanders Peirce 'Semiotic' terimini kullanmıştır.
4
Question
Ferdinand de Saussure, göstergebilimin ilk temsilcilerinden olarak hangi terimi kullanmıştır?
Answer
Ferdinand de Saussure 'Semeologie' terimini kullanmıştır.
5
Question
Saussure ve Peirce'in göstergebilim yaklaşımı arasındaki temel fark nedir?
Answer
Saussure, göstergeleri dilbilimci olarak dil bağlamında incelerken, Peirce dil dışı gösterge içeriklerinden hareketle dilin bu içeriklerdeki yerini ortaya koymuştur.
6
Question
Charles William Morris'in geliştirdiği göstergeler kuramının üç bileşeni nelerdir?
Answer
1) Söz dizimi: Göstergelerin birleşim kuralları ve biçimsel ilişkileri; 2) Anlambilim: Göstergelerle nesneler arasındaki anlam bağı; 3) Edimbilim: Göstergelerle yorumlayanlar arasındaki ilişki ve kullanımı araştırır.
7
Question
Fransa'da Algirdas Julien Greimas ve Roland Barthes'ın göstergebilim yaklaşımları nasıldır?
Answer
Greimas göstergebilimi özerk bir bilim olarak görür, Barthes ise göstergebilimsel çalışmalarla bilimsel bir üst dil kurmayı hedeflemiştir.
8
Question
Krizteva'nın üreten metin ve üretilmiş metin kavramları neyi ifade eder?
Answer
Üreten metin, anlam üretiminin esas aşaması olan metnin üretileceği mantıksal derin düzeyi; üretilmiş metin ise biçimsel olarak tamamlanmış, üretilmiş metindir.
9
Question
Amerika'da Michael Riffaterre'ye göre 'biçem' nedir?
Answer
Biçem, belli bir dilsel yapıdaki ögelerin okurun ilgisini çekecek ve yaratıcılık içererek okurda şaşırtıcı etki bırakacak şekilde görünür olmasıdır.
10
Question
Rusya'da 1960'lardan sonra göstergebilim çalışmalarının merkezi nerelerdi ve hangi alanlara yayıldı?
Answer
Moskova'da yapılan gösterge olgularının yapısal düzeydeki çalışmalardan sonra sanat göstergebilimi, yazınsal eleştiri ve toplumsal gösterge dizgeleri gibi alanlarda çalışmalar yapılmaya başlanmıştır.
11
Question
Umberto Eco'nun İtalya'da göstergebilim alanındaki temel çalışmaları nelerdir?
Answer
Eco, gösterge dizgelerini çözümleyen kültür olgularını göstergebilimsel açıdan incelemiş, okuma edimi, örnek okur ve metin kavramlarını araştırıp dil felsefesi ile göstergebilim ilişkilerini irdelemiştir.
12
Question
Almanya'daki göstergebilim çalışmaları hangi üç dala ayrılır?
Answer
1) Amerikan göstergebiliminin mantıksal ve matematiksel etkisinde gelişen çalışmalar; 2) Saussure'ün dilbilim çalışmalarına dayanan metindilbilim; 3) Estetik, yorumbilim ve yazın toplumbilimi etkisiyle gelişen alımlama estetiği.
13
Question
Göstergebilimin diğer bilimlerle ilişkisi nasıldır?
Answer
Göstergebilim disiplinlerarasıdır; kültürel kodlar, gelenekler ve metin anlam süreçlerine göre düzenlenmiş her tür işaret sistemini inceleyen bir alandır.
14
Question
Uzamdilbilim nedir ve neyi inceler?
Answer
Uzamdilbilim (dilbilimsel coğrafya), coğrafi kökenleri farklı bireylerin ve toplulukların dil kullanımlarındaki farklılıkları inceler.
15
Question
Toplumdilbilim (Sosyo-dilbilim) neyi araştırır?
Answer
Dilsel yapılar ile toplumsal yapıdaki değişimleri ve düzenlilikleri, dil ile toplum arasındaki ilişkiyi ve neden-sonuç ilişkilerini inceler.
16
Question
Budunbilim ile toplumdilbilim arasındaki temel fark nedir?
Answer
Budunbilim genellikle yalın yapılı, ilkel toplumlarda dil-kültür ilişkisini araştırırken; toplumdilbilim daha karmaşık, uygar ve büyük toplumları inceler.
17
Question
Ruhdilbilim alanında ne tür konular araştırılır?
Answer
Dil edinimi ve kullanımında ruhsal (psikolojik) süreçler, sözcük üretimi ve anlamlandırma aşamaları, dilsel ögelerin bellekteki varoluş biçimleri, çokdilli bireylerin dili bellekte tutuş biçimi ve dil/ruh bozuklukları incelenir.
18
Question
Uygulamalı dilbilim nedir ve hangi alanlarda kullanılır?
Answer
Anadilin ve yabancı dilin öğretiminde yöntemler geliştirir; sözlük yapımı, engellilerin eğitimi, dil kaybı durumlarında eğitim gibi alanlarda uygulanır; günümüzde bilişim ile 'dil sanayileri' terimine dönüşmüştür.
19
Question
Metindilbilimin çalışma alanı nedir?
Answer
Metinlerin bütünlüğü ve bağlılıklarını, cümleler arası bilgi akışını, metin yapıları ve sözcelerin eklemlenmiş biçimlerini inceleyen dilbilim dalıdır.
20
Question
Çeviribilim neyi inceler?
Answer
Çeviri etkinliğindeki sorunları, çevrilen metinlerin biçimsel özelliklerini, bilişsel ve toplumsal boyutlarını inceleyerek dilbilim, göstergebilim ve yorumbilim alanlarından yararlanır.
21
Question
Edimbilim kavramını açıklar mısınız?
Answer
Edimbilim, bir tümcenin anlamsal durumuyla onu üreten olay arasındaki farkı ayırmaya çalışır; konuşma sırasında ortaya çıkan ilişkileri ve örtük anlamları inceler.
22
Question
Cenevre Okulu'nun göstergebilimdeki yeri nedir?
Answer
Saussure'ü yorumlamaya çalışan yapısal dilbilimcilerin oluşturduğu okul; dilbilimin çeşitli dallarında görüşler geliştirmiştir. Charles Bally ve Albert Sechehaye başlıca temsilcileridir.
23
Question
Prag Okulu neleri çalışmıştır?
Answer
1926'da kurulmuş; sesbilgisi alanında önemli çalışmalar yapmıştır; kurucusu N. Trubetskoy'dur; dizge ve işlev terimlerine eşit önem verir.
24
Question
Kopenhag Okulu'nun göstergebilim yaklaşımı nasıldır?
Answer
1931'de kurulmuş; Prag Okulunun etkisiyle yapısalcı bir dilbilim okulu; Saussure'ün dilin dizge olduğu görüşünden esinlenmiş; mantıksal ve matematiksel temellere dayanır; L. Hjelmslev yaygınlaştırmıştır.
25
Question
Moskova Okulu'nun özellikleri nelerdir?
Answer
Dil olgusundan çok yazın olgusuna yönelmiş, biçimcilere yakın durmuş; nesneyi genellikle eşzamanlılık bağlamında ve doğrudan ele almıştır.
26
Question
Dilbilim nedir?
Answer
Dil, insanların iletişim kurmasını ve duygu, düşünce, istek gibi ifadelerini sağlayan kültürel, tarihsel ve evrimsel bir olgudur. Dilbilim ise bu olgunun tüm yönleriyle bilimsel incelemesidir.
27
Question
Dilbilimde altı temel düzey nedir?
Answer
Fonetik, Fonoloji, Morfoloji, Sentaks, Semantik ve Pragmatik.
28
Question
Fonetik neyi inceler ve kaç alt dalı vardır?
Answer
Konuşma seslerinin oluşumu, algılanışı ve fiziksel özelliklerini inceler. Üç alt dalı vardır: artikülatör fonetik, işitsel fonetik ve akustik fonetik.
29
Question
Fonoloji nedir?
Answer
Belirli bir dildeki seslerin düzenlenmesini ve konuşanlar arasında paylaşılan ses örüntülerini inceleyen dilbilimsel ses yapısı alanıdır.
30
Question
Morfoloji neyi araştırır?
Answer
Kelimelerin yapısını, kök ve eklerle ayrımını, türevleşmesini ve kelimelerin cümledeki kullanım biçimlerini inceler; kelimenin en küçük birimi olan morfemlere odaklanır.